Μέθοδος Μοντεσσόρι: Οι βασικές αρχές, τι είναι και τι διδάσκει σε παιδιά και ενήλικες; (1/3)



Σειρά άρθων για τη μέθοδο της Μαρίας Μοντεσσόρι.


Η μέθοδος Μοντεσσόρι, που έχει πάρει το όνομα της από την μεγάλη παιδαγωγό Μαρία Μοντεσσόρι, είναι πάντα επίκαιρη και πολλοί γονείς και εκπαιδευτικοί σπεύδουν με ενθουσιασμό να την εφαρμόσουν στα παιδιά τους. Τι είναι όμως η περίφημη μέθοδος Μοντεσσόρι; Τι διδάσκει σε εμάς και τα παιδιά; Που βασίζονται οι δραστηριότητες που προτείνονται σαν Μοντεσσοριανές;



Αν θέλετε περισσότερα ιστορικά στοιχεία και λεπτομέρειες για την Μαρία Μοντεσσόρι δείτε εδώ. Δεν σκοπεύουμε να αναλωθούμε σε ιστορικά στοιχεία και την ζωή της μεγάλης παιδαγωγού. Στόχος των άρθρων είναι να δώσει βοήθεια σε εκπαιδευτικούς και γονείς με πρακτικές συμβουλές πάνω στην διάδημη μέθοδο. Στο τέλος του άρθρου σας έχουμε βίντεο σχετικά με τη μέθοδο και την ιστορία της.



Περιεχόμενα 01.Τι είναι η μέθοδος Μοντεσσόρι;

02.Πως βλέπει το παιδί η Μοντεσσοριανή αγωγή;

03.Τι μας διδάσκει;

04.Ποιες είναι οι βασικές της αρχές;

05.Επεξηγηματικά βίντεο




01.Τι είναι η μέθοδος Μοντεσσόρι;


Η μέθοδος Μοντεσσόρι όπως αναφέραμε και στην εισαγωγή, πήρε το όνομα της από τη μεγάλη Μαρία Μοντεσσόρι. Η μέθοδος αυτή, αποτελεί ένα ολόκληρο παιδαγωγικό σύστημα το οποίο είναι βασισμένο στην αρχή ότι το παιδί θα πρέπει να έχει ελευθερία να δράσει και να κινηθεί σε ένα προετοιμασμένο περιβάλλον που ενθαρρύνει την ανάπτυξη.


Η Μοντεσσοριανή αγωγή, χωρίζει σε στάδια την εξέλιξη του παιδιού. Βλέπει δηλαδή την σωματική, ψυχική και διανοητική ανάπτυξη σαν στάδια τα οποία ονομάζει “αισθητηριακές περιόδους”. Κάθε μία από αυτές τις περιόδους έχει τις δικές τις ανάγκες και ορόσημα. Τα στάδια αυτά αλλάζουν σύμφωνα με την ηλικία του κάθε παιδιού.


Η περίοδος που εστιάζει η συγκεκριμένη αγωγή είναι από 0 έως 6 χρονών. Η Μοντεσσόρι υποστήριζε πως αυτές οι ηλικίες είναι οι πιο κρίσιμες και οι πιο σημαντικές. Έλεγε συγκεκριμένα πως σε αυτές τις ηλικίες “το παιδί χτίζει την προσωπικότητα του μέσα από εμπειρίες του περιβάλλοντος του”. Το περιβάλλον θα πρέπει να δομηθεί και να ταιριάζει με τις σωματικές και νοητικές ικανότητες του παιδιού ανάλογα την ηλικία του.


“Η δυνατότητα για τον "καινούριο άνθρωπο” βρίσκεται μέσα στο ίδιο το παιδί. Μ. Μοντεσσόρι.”



02.Πως βλέπει το παιδί η Μοντεσσοριανή Αγωγή;


Αρχικά ένα παιδί έχει πολύ πιο αργούς φυσικούς ρυθμούς σε σχέση με έναν ενήλικα. Όσο και αν φαίνεται αυτονόητο, η Μοντεσσόρι τονίζει πως δεν πρέπει να βιαζόμαστε. Τα παιδιά δεν έχουν την ίδια αντίληψη του χρόνου και του χώρου, άρα χρειάζονται διαφορετική προσέγγιση και κατανόηση.


Εσείς δεν θυμώνετε όταν κάποιος σας λέει τι πρέπει να κάνετε;

Το παιδί έχει μια έμφυτη τάση για ανεξαρτησία. Ενώ μπορεί να χρειάζεται και να επιθυμεί την βοήθεια των ενηλίκων, ένα μικρό παιδί νιώθει ταυτόχρονα μια έντονη τάση να είναι ανεξάρτητο. Θέλει να κάνει όσο γίνεται περισσότερα πράγματα για τον εαυτό του. Επίσης είναι πολύ σημαντικό να τονίσουμε πως κατά την Μοντεσσοριανή Αγωγής το παιδί μαθαίνει χρησιμοποιώντας τις αισθήσεις του.


To παιδί είναι πολύ ευαίσθητο συναισθηματικά. Πολλές φορές θα έχετε αναρωτηθεί γιατί το παιδί σας νευριάζει, ξεσπάει ή βάζει τα κλάμματα εύκολα. Η Μοντεσσοριανή αγωγή υποστηρίζει πως το παιδί δεν έχει μάθει να ελέγχει και να διαχειρίζεται να συναισθήματα του όπως ένας ενήλικας. Νιώθει τα πάντα άμεσα και έντονα. Έτσι όταν πληγωθεί από κάτι, έστω και μικρό, μπορεί να ξεσπάσει ή να κρατήσει μέσα του την στεναχώρια.


Δεν νιώθετε πιο όμορφα όταν τα πράγματα γύρω σας είναι τακτοποιημένα;

Η Μοντεσσόρι υποστηρίζει πως τα παιδιά έχουν ανάγκη από τάξη. Έχουν ανάγκη να βλέπουν τακτοποιημένα τα πράγματα και τους αρέσει να γνωρίζουν ποια είναι η σωστή θέση των πραγμάτων. Ένα παιδί μπορεί να ενοχληθεί από την αταξία που επικρατεί σε έναν χώρο. Μπορεί να στεναχωριέται και να μην ξέρει το λόγο.



Σχετικό Άρθρο: Σπίτι χωρίς οργάνωση και οι επιπτώσεις στη συμπεριφορά του παιδιού.






03.Τι μας διδάσκει η Μοντεσσοριανή αγωγή;


Η παιδαγωγική της Μοντεσσόρι δεν μας δίνει μόνο τις βάσεις για να φτιάξουμε ένα όμορφο περιβάλλον για τα παιδιά. Τα στοιχεία που μπορούμε να πάρουμε και εμείς ως ενήλικες είναι πολλά.


Ένα μικρό παιδί έχει για πρότυπα τους γονείς του και τον περίγυρο του. Το παιδί αντιγράφει πολλές πράξεις και στάσεις των μεγάλων και αποθηκεύει στο μυαλό του πολλά από αυτα που βλέπει για μελλοντική χρήση.


Ένα παιδί ευχαριστιέται μαθαίνοντας κάτι καινούριο.


Η βασική ορμή του παιδιού είναι η ανάγκη του να μεγαλώσει. Αυτή η ανάγκη του να μάθει, να παίξει και να εξερευνήσει είναι η κινητήριος δύναμη κάθε μικρού παιδιού που θέλει να μεγαλώσει και να αναπτυχθεί.


Το παιδί μαθαίνει με την επανάληψη

Η επανάληψη είναι ένα πολύ σημαντικό στοιχείο στη μάθηση ενός παιδιού. Με την επανάληψη ένα παιδί κάνει “κτήμα” του τις δεξιότητες που χρειάζεται για να προχωρήσει τα στάδια της ανάπτυξης. Επίσης το γεγονός ότι μπορεί μόνο του να κάνει κάτι, ότι είναι το ίδιο δημιουργός κάποιας πράξης είναι σημαντικός πυλώνας αυτοπεποίθησης.



Ένα παιδί συγκεντρώνει την προσοχή του μόνο σε ένα πράγμα τη φορά.


Η έντονη ικανότητα του παιδιού να συγκεντρώνεται του επιτρέπει να απορροφάται εντελώς στη μάθηση ενός πράγματος. Αν δεν το διακόψετε, η αυτοσυγκέντρωση του μπορεί να κρατήσει για μεγάλο διάστημα.



Το παιδί είναι “εγωκεντρικό”.


Ένα παιδί νιώθει κυρίως τα δικά του συναισθήματα και επιθυμίες μη μπορώντας να καταλάβει απόλυτα τους άλλους γύρω του. Προοδευτικά και με φυσικό τρόπο ένα παιδί μεγαλώνοντας θα αποκτήσει ενσυναίσθηση.


Ένα παιδί νοιάζεται για την πράξη και όχι για το αποτέλεσμα.

Η πραγματική ευχαρίστηση κατά την Μοντεσσοριανή αγωγή, βρίσκεται στην διαδικασία και όχι στο τελικό της αποτέλεσμα. Αυτό σημαίνει πως το παιδί ευχαριστιέται περισσότερο το τώρα. Με λίγα λόγια ζει για την στιγμή, γιατί από αυτή μαθαίνει.








04.Ποιες είναι οι βασικές αρχές της Μοντεσσοριανής αγωγής;


01.To παιδί μαθαίνει αυθόρμητα. Οι εσωτερικές δυνάμεις του παιδιού το “σπρώχνουν” να γνωρίσει το περιβάλλον του και έτσι αποκτά εμπειρίες.


02.Το σχολείο και γενικά όποιος ενήλικας εκπαιδεύει το παιδί, θα πρέπει να σέβεται την ατομικότητα του παιδιού.


03. Η μάθηση προκύπτει από ένα οργανωμένο περιβάλλον που έχει προσαρμοστεί ανάλογα με την ηλικία του παιδιού.


04.Οι εκπαιδευτικοί και οι ενήλικες που εκπαιδεύουν τα παιδιά πρέπει να: παρακινούν, βοηθούν, εποπτεύουν αλλά όχι να διδάσκουν.


05. Η μάθηση στην Μοντεσσοριανή αγωγή, έχει τον χαρακτήρα της αυτό-αγωγής και αυτό-μόρφωσης.



05.Επεξηγηματικά βίντεο

(Μπορείτε να βάλετε υπότιτλους)


Α) Σύγχρονες ιδέες για την Μοντεσσοριανή Αγωγή από μητέρα 2 παιδιών


Β) Περιγραφή της Μεθόδου σε 18 λεπτά από το κανάλι Montessori Education


Γ) Μοντεσσοριανά και κλασικά σχολεία. Διαφορές και ομοιότητες.





Δ) Μια πολύ γρήγορη επεξήγηση της μεθόδου Μοντεσσόρι







Πηγές: Τέρρυ Μαλλόυ - Η μοντεσσόρι και το παιδί σας Δημήτρης Χασσάπης - Ερευνητική Εργασία


Copyright  © 2020 

Ονειροβάτες - Μικροθέατρο Στερεάς Ελλάδας

Tηλ: 2315-536-535 | 698-756-2955

Photo Credits  Flaticon & Freepik